Hałas zabija tysiące osób rocznie. Polski startup z dotacją 2,7 mln zł na rozwój „technologii ciszy”
Niewidzialny wróg uderza w zdrowie
Potrzeba stworzenia nowej technologii nie jest przypadkowa. Według najnowszych danych Europejskiej Agencji Środowiska (EEA), długotrwała ekspozycja na hałas komunikacyjny odpowiada za około 66 tysięcy przedwczesnych zgonów rocznie w Unii Europejskiej. Głównym źródłem zagrożenia, dotykającym 92 mln Europejczyków, jest ruch drogowy. W tej trudnej statystyce Polska zajmuje piąte miejsce w UE pod względem natężenia hałasu.
Problem jest poważny, co podkreśla obchodzony 25 kwietnia Międzynarodowy Dzień Świadomości Zagrożenia Hałasem. Szacuje się, że ponad 20 proc. mieszkańców Unii Europejskiej żyje na obszarach, gdzie poziom hałasu może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, a w niektórych miastach odsetek ten sięga nawet 50 proc. Skutki to nie tylko zmęczenie, ale dziesiątki tysięcy nowych zachorowań na choroby układu krążenia oraz cukrzycę typu 2. Szczególnie niepokojące są konsekwencje wśród dzieci – przewlekły zgiełk powoduje u nich zaburzenia rozwojowe, trudności z czytaniem, problemy behawioralne, obniżoną koncentrację oraz otyłość.
Polska technologia w walce ze zgiełkiem
W unijnym planie działania założono ograniczenie liczby osób cierpiących z powodu hałasu o 30 proc. do 2030 r. Tymczasem w latach 2017–2022 wskaźnik ten w UE spadł jedynie o 3 proc. Aby przyspieszyć zmiany, polska firma MATI we współpracy z Politechniką Częstochowskąopracowała nowatorskie panele akustyczne o zwiększonej wytrzymałości.
Kluczem do sukcesu jest technologia wzdłużnego mikroprofilowania. Pozwala ona uzyskać wyższą sztywność i lepszą dźwiękochłonność przy użyciu cieńszej blachy. Co ważne, nowa konstrukcja skutecznie zapobiega niekontrolowanym deformacjom, które w starszych rozwiązaniach wynikały z nadmiernego nasłonecznienia oraz trudnych warunków atmosferycznych.
– Impulsem do realizacji tego projektu były rozmowy prowadzone przez nas z przedstawicielami rynku infrastruktury drogowej, między innymi spółkami Budimex czy Strabag, jak i Generalną Dyrekcją Krajowych Dróg i Autostrad. Wynikało z nich, że rynek boryka się z wadliwością dostępnych obecnie paneli oraz ogromnymi trudnościami z ich dostępnością i terminowością dostaw – mówi Paweł Sawicki, Prokurent w MATI. – Naszym najważniejszym celem jest jednak ochrona osób, które na co dzień są narażone na wysoki poziom hałasu komunikacyjnego, istotnie obniżającego jakość ich życia. Odpowiadając na potrzeby zarówno rynku, jak i społeczeństwa, naszą misją jest tworzenie technologii ciszy – dodaje.
Ścieżka SMART katalizatorem rozwoju
Projekt został zrealizowany dzięki programowi Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) „Ścieżka SMART”, finansowanemu z Funduszy Europejskich dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG). Firma otrzymała dofinansowanie w wysokości 2 746 941,60 zł. Dotacja pozwoliła na sprawne wdrożenie wyników prac badawczo-rozwojowych, co zaowocowało produktem wzbudzającym zainteresowanie w całej Europie. Obecnie trwają rozmowy na temat eksportu paneli na rynki litewski, belgijski, holenderski, bułgarski oraz rumuński.
– Czy nasz cel byłby możliwy do osiągnięcia bez Ścieżki SMART? Myślę, że tak. Natomiast nie byłoby to tak szybkie. Nie byłoby to także tak efektywne. Warto podkreślić, że udział w Ścieżce SMART znacząco zmienia podejście firm takich jak MATI do realizacji projektów innowacyjnych. Wiele przedsiębiorstw, zwłaszcza mniejszych, ma ciekawe pomysły, ale brakuje im solidnego zaplecza w postaci danych, wiedzy rynkowej czy akademickiej. Program umożliwił nam przejście przez cały proces koncepcyjny pod okiem specjalistów, co pozwoliło wdrożyć innowacje w sposób uporządkowany i dobrze przemyślany – podsumowuje Paweł Sawicki.