Szykują się kolejne zmiany w L4 ? Jest projekt
Propozycja dotycząca zmian w L4
Według obecnych przepisów Kodeksu Pracy, w przypadku ciąży pracodawca jest zobowiązany do wypłaty 100 a nie 80 proc. wynagrodzenia przez pierwsze 33 dni zwolnienia lekarskiego. Rocznie wystawia się w Polsce ok. 20–25 mln zwolnień lekarskich (L4), z tego kilkaset tysięcy dotyczy kobiet w ciąży (szacunki: ok. 250–300 tys. przypadków rocznie).
Jak zwraca uwagę Polska 20250, projekt ten zwiększy bezpieczeństwo kobiet w pracy oraz odciąży przedsiębiorców. Według pomysłodawców szacunkowy koszt takich zmian wyniósłby około 11 miliardów zł rocznie i byłby pokrywany z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Pomysł nie jest rządowy, zatem Polska 2050 najpierw musi znaleźć poparcie dla proponowanych zmian. Na razie jednak brak konkretnych stanowisk czy komentarzy dotyczących tej propozycji.
Zmiany w L4 od 13 kwietnia
Od 13 kwietnia wchodzą nowe zasady dotyczące zwolnień lekarskich. Obecnie osoba ubezpieczona może stracić prawo do zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia, jeśli w czasie jego trwania podejmuje pracę zarobkową albo wykonuje czynności sprzeczne z celem L4. Do tej pory pojęcia te nie były jednoznacznie zdefiniowane w ustawie, dlatego ich znaczenie doprecyzowywało orzecznictwo sądów. Nowelizacja ma to uporządkować i w dużej mierze opiera się właśnie na dotychczasowej praktyce sądowej.
W nowych przepisach praca zarobkowa została ujęta bardzo szeroko – jako każda aktywność przynosząca dochód, bez względu na formę zatrudnienia. Jednocześnie przewidziano wyjątek dla sytuacji sporadycznych, wymuszonych ważnymi okolicznościami, których zaniechanie mogłoby skutkować poważnymi stratami, np. finansowymi. Zastrzeżono przy tym, że takie działania nie mogą być wykonywane na polecenie pracodawcy.
Z kolei przez aktywność niezgodną z celem zwolnienia rozumie się wszelkie zachowania, które mogą utrudniać powrót do zdrowia lub wydłużać leczenie. W praktyce mogą to być np. intensywny wysiłek fizyczny albo ignorowanie zaleceń lekarza. Ocena, czy doszło do naruszenia, zależy jednak od charakteru choroby i wskazań medycznych. Ustawodawca wyraźnie zaznaczył też, że zwykłe, codzienne czynności oraz incydentalne działania wynikające z istotnych sytuacji życiowych nie będą traktowane jako naruszenie przepisów.
Setki milionów złotych cofnięte. ZUS ostro rozprawia się z nadużyciami L4
Ponad 224 mln zł – na taką kwotę Zakład Ubezpieczeń Społecznych cofnął lub obniżył świadczenia chorobowe tylko w pierwszych dziewięciu miesiącach 2025 r. Najnowsze dane pokazują, że nieprawidłowe wykorzystywanie zwolnień lekarskich staje się zjawiskiem masowym i coraz wyraźniej obciąża zarówno system ubezpieczeń społecznych, jak i rynek pracy oraz całą gospodarkę.
L4 na nowych zasadach. Ustawa z podpisem prezydenta
7 stycznia 2026 roku prezydent Karol Nawrocki podpisał nowelizację ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw, która porządkuje kwestie związane ze zwolnieniami lekarskimi. Pracownicy będą mieli jasność, co można, a czego nie można robić w trakcie przebywania na zwolnieniu lekarskim.