ZUS ostrzega przedsiębiorców. Przez brak jednego kodu mogą stracić firmę i prawo do zasiłku chorobowego

Od 1 stycznia 2027 roku w Polsce będzie obowiązywać wyłącznie nowa klasyfikacja działalności gospodarczej – PKD 2025. Zastąpi ona dotychczasową PKD 2007, z której przedsiębiorcy mogą jeszcze korzystać do końca 2026 roku. Zmiana dotyczy zarówno jednoosobowych działalności gospodarczych, jak i spółek wpisanych do Krajowego Rejestru Sądowego. Nowe oznaczenia mają lepiej odzwierciedlać rzeczywisty zakres działalności firm, w tym rozwój nowych branż i technologii.

ZUS może wyrejestrować przedsiębiorcę. Kto ryzykuje najbardziej?

Najpoważniejsze konsekwencje grożą przedsiębiorcom, których wpisy w CEIDG nie zawierają prawidłowych kodów PKD. Jeśli w rejestrze widnieje puste pole, informacja „brak danych” lub przypadkowe znaki, a właściciel firmy nie poprawi wpisu do 31 grudnia 2026 roku, po 31 stycznia 2027 roku CEIDG wykreśli jego działalność z urzędu.

Informacja trafi następnie do ZUS, który wyrejestruje przedsiębiorcę jako płatnika składek. Może również dojść do wyrejestrowania go z ubezpieczeń, a w konsekwencji do utraty prawa do świadczeń zależnych od ubezpieczenia, np. zasiłku chorobowego. Nie oznacza to jednak, że każda firma ze starym kodem PKD straci wpis. Jeśli przedsiębiorca ma prawidłowy kod według klasyfikacji PKD 2007, system spróbuje automatycznie zastąpić go nowym odpowiednikiem.

Automatyczna zmiana kodów może przynieść problemy

ZUS ostrzega jednak, że automatyczna aktualizacja nie zawsze prawidłowo odzwierciedli działalność przedsiębiorstwa. – Istnieje jednak duże ryzyko, że odgórne przypisanie na podstawie ogólnych kluczy powiązań GUS nie odzwierciedli dokładnie rzeczywistego profilu firmy. Jest to kluczowe w sytuacjach, gdy jednemu staremu kodowi odpowiada kilka nowych opcji do wyboru – tłumaczy Beata Kopczyńska, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie śląskim.

Nieprawidłowy kod może powodować trudności m.in. przy ubieganiu się o kredyt, udziale w przetargach czy podczas kontroli. Dlatego GUS zaleca, aby przedsiębiorcy samodzielnie sprawdzili nowe oznaczenia.

Jak zmienić kod PKD i ile to kosztuje?

Przedsiębiorcy mogą dokonać aktualizacji w rejestrze, w którym figuruje ich działalność:

• CEIDG – w przypadku jednoosobowych działalności gospodarczych.
• KRS – w przypadku spółek i innych podmiotów wpisanych do tego rejestru.

Zmiana kodów w CEIDG jest bezpłatna. W KRS w okresie przejściowym wniosek o aktualizację PKD 2025 również nie podlega opłacie sądowej. Nie trzeba natomiast osobno informować ZUS ani ponownie zgłaszać pracowników do ubezpieczeń. Rejestry przekażą odpowiednie dane automatycznie.

Nowe kody mogą mieć również znaczenie dla wysokości składki wypadkowej. Od 1 kwietnia 2027 roku ZUS będzie ustalać ją z uwzględnieniem nowej klasyfikacji PKD 2025 oraz danych według stanu na 31 grudnia 2026 roku.

Przedsiębiorcy, którzy chcą uniknąć błędnego przypisania rodzaju działalności, powinni sprawdzić swoje wpisy przed końcem grudnia. Szczegółowe informacje oraz zasady aktualizacji kodów udostępniają ZUS i Biznes.gov.pl.