Więcej niż innowacje. TAURON Nowa Energia o technologii, AI i transformacji

Po co powstała TAURON Nowa Energia i czym różni się od dotychczasowego modelu wdrażania innowacji w Grupie?

Joanna Staszewska: Transformacja energetyczna to znacznie więcej niż zmiana miksu wytwórczego i realizacja kolejnych inwestycji. Jej tempo i skuteczność zależą od technologii energetycznych i cyfrowych, sztucznej inteligencji, nowych kompetencji oraz zdolności do szybkiego reagowania na potrzeby rynku. Dlatego TAURON Nowa Energia ma „Nową Energię” nie tylko w nazwie. Łączy specjalistyczną wiedzę, profesjonalizm, badania i rozwój oraz kulturę innowacji, wspierając Grupę w budowaniu zwinności, elastyczności i efektywności. Innowacyjność może być istotnym elementem budowania przewagi konkurencyjnej – pozwala szybciej odpowiadać na zmiany rynkowe i regulacyjne, wykorzystywać potencjał nowych technologii oraz rozwijać rozwiązania odpowiadające na potrzeby nowoczesnej energetyki.

TAURON Nowa Energia Sp. z o.o. (TNE) pełni w Grupie TAURON rolę centrum kompetencji i wiedzy technologicznej, skupiającego potencjał potrzebny do rozwoju innowacji, technologii i nowych modeli biznesu. Łączy perspektywę technologiczną, biznesową i projektową, organizując współpracę wokół wyzwań istotnych dla transformacji energetycznej.

TNE ma być miejscem, w którym Grupa TAURON zyskuje dostęp nie tylko do nowych technologii, lecz przede wszystkim do zdolności ich świadomego wyboru, bezpiecznego testowania i szybkiego wykorzystania w skali. Dzięki temu innowacja przestaje być pojedynczym projektem, a staje się trwałą kompetencją Grupy i elementem wspierającym jej konkurencyjność.

TAURON Nowa Energia powstała po to, aby usprawnić rozwój innowacji w Grupie oraz skoncentrować w jednym miejscu kompetencje niezbędne do przeprowadzenia projektu od pomysłu (potrzeby) do wdrożenia. W odróżnieniu od modelu opartego głównie na rozproszonych, pojedynczych inicjatywach, TNE buduje wspólny portfel przedsięwzięć, stosuje jednolite kryteria oceny wartości i ryzyka, łączy spółki Grupy z rynkiem technologii oraz przygotowuje rozwiązania do wdrożenia i skalowania. Dzięki temu projekty są wybierane w odniesieniu do celów strategicznych i konkretnych efektów biznesowych, a doświadczenia z pilotaży pozostają dostępne dla całej Grupy.

Jak wygląda ścieżka projektu od identyfikacji potrzeby do wdrożenia – i jakie mierzalne cele stawiają sobie Państwo na lata 2027–2030?

Joanna Staszewska: Celem jest rozwój rozwiązań wspierających bezpieczeństwo, jakość obsługi, efektywność i konkurencyjność Grupy TAURON. TNE integruje ekosystem innowacji, łącząc potrzeby spółek Grupy z kompetencjami jednostek naukowych, startupów, partnerów przemysłowych i dostawców technologii. Model uzupełniają kompetencje w pozyskiwaniu finansowania zewnętrznego, zwłaszcza ze środków Unii Europejskiej, oraz rozwój narzędzi cyfrowych, w tym agentów AI.

Ścieżka projektu rozpoczyna się od identyfikacji i precyzyjnego zdefiniowania potrzeby biznesowej wraz z oczekiwanym efektem. Następnie TNE rozpoznaje dostępne technologie i partnerów, ocenia wykonalność, ryzyka, zgodność z architekturą i cyberbezpieczeństwem oraz potencjał ekonomiczny rozwiązania. Najbardziej obiecujące koncepcje przechodzą do eksperymentu lub PoC (ang. Proof of Concept), prowadzonego według wcześniej ustalonych kryteriów sukcesu. Po walidacji rezultatów zapada decyzja o dalszym rozwoju, wdrożeniu lub odrzuceniu rozwiązania. Ostatnie etapy obejmują przygotowanie modelu wdrożenia, skalowanie w kolejnych spółkach lub procesach oraz pomiar uzyskanych efektów biznesowych.

W centrum tego modelu pozostaje Klient – zarówno spółka Grupy poszukująca odpowiedzi na konkretne wyzwanie, jak i odbiorca energii oczekujący niezawodnych, prostych i nowoczesnych usług.

Henryk Kubiczek: Od czasu operacyjnego rozpoczęcia działalności spółki, tj. od kwietnia 2026, TAURON Nowa Energia pozyskała szereg zleceń na realizację usług na rzecz spółek Grupy TAURON, w tym m.in. na realizację projektów badawczo-rozwojowych, obejmującą nadzór merytoryczny i finansowy, kontraktowanie partnerów, wsparcie analityczne, a także przygotowanie wniosków do konkursów unijnych.

Istotnym obszarem aktywności były również inicjatywy związane z cyfryzacją procesów i wykorzystaniem nowych technologii. TAURON Nowa Energia wspiera spółki Grupy w tworzeniu agentów opartych na sztucznej inteligencji, rozwija rozwiązania w środowisku Microsoft Power Apps oraz realizuje program inicjatyw pracowniczych, wspierający oddolne pomysły na usprawnienia i innowacje.

Dzięki realizowanym projektom TAURON Nowa Energia nie tylko odpowiada na bieżące potrzeby spółek Grupy, ale także rozwija kompetencje niezbędne do wdrażania innowacyjnych rozwiązań, wspierania efektywności organizacyjnej oraz pozyskiwania finansowania dla przedsięwzięć badawczo-rozwojowych.

Jakie mierzalne cele stawiają sobie Państwo na lata 2027–2030?

Joanna Staszewska: Ambicją TNE jest pełnienie roli technologicznego akceleratora transformacji Grupy TAURON – podmiotu, który łączy wiedzę, badania i rozwój, technologie oraz partnerstwa, aby skutecznie przekładać je na rozwiązania gotowe do wdrożenia i skalowania. TNE identyfikuje technologie o wysokim potencjale zastosowania, identyfikuje i ocenia ryzyka związane z ich zastosowaniem oraz wspiera osiąganie mierzalnych efektów biznesowych. W ten sposób wspiera Grupę TAURON nie tylko w reagowaniu na zmiany, lecz także we wzmacnianiu konkurencyjności i rozwoju nowych technologii dla sektora energetycznego. Nasza działalność wspiera również tzw. local content. Wiele firm krajowych, oferujących nowe technologie, potrzebuje partnera, z którym mogłaby przeprowadzić proces weryfikacji swojego rozwiązania i potwierdzić jego skuteczność w warunkach rzeczywistych.

W latach 2027–2030 TNE zamierza zwiększać skalę i mierzalny wpływ działalności B+R, cyfryzacji oraz rozwiązań opartych na AI. Działania te wspierają realizację Strategii Grupy TAURON 2025–2035, wspierając innowacyjność, zdolność adaptacji i konkurencyjność Grupy. Ambicją jest nie tylko zwiększanie skali inicjatyw, lecz przede wszystkim wzrost udziału projektów, które skutecznie przechodzą od pilotażu do wdrożenia i skalowania, przynosząc konkretne efekty biznesowe i operacyjne dla organizacji.

Realizacja tych ambicji wymaga w szczególności:

a) zwiększenia liczby inicjatyw osiągających etap wdrożenia lub komercjalizacji,
b) zbudowania portfela przedsięwzięć odpowiadających na strategiczne i biznesowe potrzeby Grupy,
c) zwiększenia skuteczności pozyskiwania finansowania zewnętrznego i partnerów technologicznych,
d) rozwoju kompetencji potrzebnych do prowadzenia i skalowania złożonych przedsięwzięć,
e) zapewnienia, aby rezultaty projektów wzmacniały innowacyjność, efektywność i konkurencyjność Grupy TAURON.

Jakie są główne obszary projektów realizowanych przez TNE?

Henryk Kubiczek: Portfel TNE obejmuje projekty badawczo-rozwojowe, pilotażowe i technologiczne wspierające kluczowe kierunki Strategii Grupy TAURON. Ich zakres jest budowany wokół potrzeb poszczególnych Obszarów Biznesowych Grupy: Dystrybucji, OZE, Magazynowania energii, Wytwarzania konwencjonalnego, Ciepła, Sprzedaży i Obsługi Klienta.

W ramach tych obszarów TNE koncentruje się na pięciu priorytetach technologicznych i ich mierzalnych efektach:

1. Sztuczna inteligencja

Duży potencjał szybkiego i wymiernego efektu widzimy w procesach opartych na dużych zbiorach danych oraz powtarzalnych decyzjach: predykcyjnym utrzymaniu infrastruktury, prognozowaniu produkcji i zapotrzebowania, wykrywaniu anomalii, automatyzacji obsługi dokumentów i procesów back-office, wsparciu pracowników przez agentów AI oraz personalizacji obsługi Klienta. Wartość tych zastosowań można mierzyć skróceniem czasu obsługi, ograniczeniem liczby błędów, poprawą trafności prognoz i zmianą dostępności aktywów.

2. Magazynowanie i elastyczne zarządzanie siecią

Priorytetem są bateryjne magazyny energii współpracujące z OZE i siecią dystrybucyjną, systemy zarządzania energią oraz rozwiązania agregacyjne, w tym wirtualne elektrownie. Istotne są również technologie umożliwiające sterowanie elastycznością po stronie odbiorców i prosumentów, lokalne bilansowanie oraz wykorzystanie magazynów w działaniach wspierających jakość i niezawodność pracy sieci.

Mówiąc o sieci, mamy na myśli również sieci ciepłownicze, w których magazyny ciepła odgrywają istotną rolę w transformacji ciepłownictwa.

3. Automatyzacja sieci i przyłączania OZE

Duży potencjał zastosowania mają cyfrowa obsługa procesu przyłączeniowego, automatyczna analiza wniosków i danych technicznych, modelowanie zdolności przyłączeniowych, zaawansowane systemy zarządzania siecią dystrybucyjną, zdalne sterowanie i rekonfiguracja sieci oraz analityka predykcyjna. Rozwiązania te mogą skracać czas oceny i realizacji przyłączeń, zwiększać wykorzystanie istniejącej infrastruktury oraz szybciej lokalizować zagrożenia i ograniczać czas przerw w dostawach.

Dzisiaj każdy komponent sieci dystrybucyjnej może być aktywnym elementem biorącym udział w procesie bezpiecznego i bezawaryjnego dostarczania energii.

4. Autonomiczne systemy inspekcyjne

Drony, roboty mobilne, sensory i systemy wizyjne już dziś mogą przejmować rutynowe lub niebezpieczne inspekcje linii energetycznych i ciepłowniczych, stacji transformatorowych, instalacji wytwórczych, obiektów ciepłowniczych i farm OZE. Szczególnie użyteczne są w termowizji, wykrywaniu uszkodzeń i korozji, kontroli trudno dostępnych przestrzeni oraz dokumentowaniu stanu infrastruktury. Nie eliminują roli ekspertów, ale mogą ograniczać ekspozycję ludzi na ryzyko, przyspieszać oględziny i zapewniać porównywalne dane do dalszej analizy. Całość zmierza w kierunku predykcyjnego zarządzania majątkiem opartego na pozyskiwaniu danych z obiektów, ich ciągłej analizie oraz formułowaniu rekomendacji dotyczących konkretnych działań wspierających ograniczanie ryzyka awarii.

5. Zarządzanie zużyciem energii

W najbliższych latach coraz większą rolę w ofercie będą odgrywać rozwiązania oparte na inteligentnym opomiarowaniu i analizie danych w czasie rzeczywistym: aplikacje pokazujące strukturę zużycia i podpowiadające działania służące ograniczeniu zużycia energii, automatyczne sterowanie urządzeniami, taryfy i usługi reagujące na warunki systemowe, zarządzanie energią w domu i przedsiębiorstwie, integracja fotowoltaiki, magazynów i ładowania pojazdów oraz usługi elastyczności. Ich wspólnym celem jest wsparcie Klientów w optymalizacji kosztów i zużycia energii oraz umożliwienie im aktywnego udziału w rynku energii.

W jaki sposób TNE współpracuje ze startupami?

Henryk Kubiczek: TAURON Nowa Energia w swoim portfolio usług ma również scouting technologiczny. Testowanie innowacyjnych rozwiązań i weryfikacja ich funkcjonalności to proces wykorzystywany w Grupie przy rozwoju innowacji. Nasi klienci wewnętrzni wiedzą, że kluczowym elementem tego procesu, mającym istotne znaczenie dla jego efektywności, jest mapowanie wyzwań. Kolejnym jest otwartość na współpracę, dzielenie się wiedzą oraz gotowość na zmiany. TAURON od 8 lat angażuje się w programy akceleracyjne, aktywnie uczestniczy w projektach pilotażowych, umożliwia testowanie rozwiązań na swojej infrastrukturze, dedykuje swoich ekspertów i dzięki zebranej wiedzy podejmuje świadome decyzje o komercyjnych wdrożeniach.

Przez ostatnie lata zdołaliśmy zbudować zespół ambasadorów akceleracji, rozwijaliśmy nasze kompetencje w tym obszarze, dopracowaliśmy narzędzia, które wspierają nas w realizacji projektów. Dostrzegamy potencjał drzemiący w innowatorach, dostrzegamy też naszą rolę jako przedsiębiorcy, który może zorganizować odpowiednią przestrzeń do testów. TNE pełni w tym zakresie w Grupie rolę akceleratora – względem rynku jesteśmy punktem kontaktu z TAURONEM, względem naszych spółek jesteśmy agregatorem informacji nt. innowacyjnych rozwiązań.

TNE zarządza ścieżką rozwoju innowacji – od scoutingu i eksperymentu po przygotowanie rozwiązań do wdrożenia oraz ocenę ich potencjału biznesowego, natomiast za wdrożenie i skalowanie odpowiadają spółki Grupy – docelowi użytkownicy rozwijanych rozwiązań. TNE wspiera Grupę TAURON w wyborze technologii o wysokim potencjale zastosowania oraz we wspieraniu bezpieczeństwa, odporności i konkurencyjności Grupy.

Szczególne znaczenie ma sztuczna inteligencja, która może wspierać automatyzację i upraszczanie procesów, skracanie czasu podejmowania decyzji, lepsze wykorzystanie danych oraz poprawę jakości i efektywności działania. Chcemy, aby innowacje nie były dodatkiem do transformacji, lecz istotnym elementem wspierającym realizację strategii, bezpieczeństwo, efektywność, odporność i konkurencyjność Grupy.

—————-

Henryk Kubiczek jest Prezesem Zarządu TAURON Nowa Energia i ekspertem w zakresie zarządzania innowacjami, transformacji energetycznej oraz rozwoju nowych modeli biznesu. Od blisko dwóch dekad realizuje projekty z obszaru badań i rozwoju. W swojej działalności koncentruje się na wdrażaniu nowych technologii, cyfryzacji, automatyzacji procesów, analizie danych i wykorzystaniu AI w biznesie. Posiada doświadczenie w prowadzeniu projektów badawczych i pilotażowych oraz we współpracy ze startupami, jednostkami naukowymi i partnerami przemysłowymi. Wspiera innowacje, które tworzą realną wartość biznesową i budują nowoczesną i zrównoważoną energetykę.

dr inż. Joanna Staszewska jest Wiceprezesem Zarządu TAURON Nowa Energia, współtwórczynią koncepcji Spółki oraz ekspertką w zakresie transformacji, restrukturyzacji i rozwoju nowych modeli biznesu. W TNE odpowiada za kształtowanie modelu operacyjnego Spółki oraz rozwój portfela projektów badawczo-rozwojowych w obszarach cyfryzacji, innowacji IT, sztucznej inteligencji, scoutingu technologicznego i nowych technologii. Posiada ponad 20-letnie doświadczenie zawodowe, w tym wieloletnią praktykę w sektorze energetycznym w zarządzaniu złożonymi programami transformacyjnymi i restrukturyzacyjnymi. Jest licencjonowaną doradczynią restrukturyzacyjną i autorką publikacji poświęconych transformacji energetycznej oraz roli technologii w budowaniu odpornych modeli biznesu.